MeoCanh.comMèo Cảnh
Màu lông và ngoại hình

Mèo golden và mèo silver: màu lông ánh kim hình thành ra sao, nhìn sao cho đúng

Mèo golden và silver khác nhau ở chân lông vàng mơ hay trắng bạc; shaded, shell, tabby là gì, vì sao mèo con đổi sắc và cách nhìn đúng khi đi xem mèo.

Macro view of a golden shaded kitten back fur parted by a fingertip showing warm apricot roots, shallow depth of field, honey-toned morning sunlight

Mèo golden và mèo silver đều có sợi lông nhiều tầng màu: ngọn sẫm, thân và chân lông sáng. Mèo silver có chân lông trắng bạc vì có một gen ức chế sắc tố ở phần gốc sợi lông; mèo golden không có gen đó, chân lông mang màu vàng mơ ấm. Vì vậy cách nhìn đúng nhất là thổi vào lông lưng để xem chân lông, chứ không phải nhìn màu tổng thể trên ảnh.

Hai màu này xuất hiện ở mèo Anh lông ngắn, Anh lông dài, Ba Tư, Exotic và một số giống khác, và được người mua Việt Nam hỏi rất nhiều. Phần dưới giải thích cơ chế bằng lời thường, các cấp độ shaded, shell, tabby, những thay đổi trong năm đầu và các lỗi hay gặp khi đọc màu qua ảnh.

Một sợi lông ánh kim được cấu tạo thế nào

Hãy hình dung sợi lông như một que kem nhiều lớp. Ở mèo màu trơn, que kem một màu từ gốc tới ngọn. Ở mèo có kiểu lông agouti, tức kiểu lông hoang dã giống mèo rừng, mỗi sợi có các dải sẫm và sáng xen nhau. Golden và silver là hai biến thể đặc biệt của kiểu agouti: phần sáng ở gốc được kéo dài ra rất nhiều, phần sẫm bị đẩy lên chỉ còn ở ngọn.

Điểm khác nhau nằm ở màu của phần sáng. Ở mèo silver, có một gen ức chế (người ta hay gọi gen I, viết từ chữ inhibitor) làm phần gốc sợi lông gần như không có sắc tố, nên gốc trắng như bạc. Ở mèo golden, không có gen ức chế này, phần gốc vẫn còn một lượng sắc tố vàng ấm, nên gốc có màu mơ, màu kem đậm hoặc màu vàng lúa.

Độ dài của phần gốc sáng chịu ảnh hưởng của một nhóm gen khác mà giới nhân giống gọi chung là gen dải rộng. Nhóm gen này còn đang được nghiên cứu, chưa được xác định đầy đủ như các gen màu cơ bản. Người nuôi chỉ cần nhớ: gốc trắng là silver, gốc vàng là golden, phần ngọn sẫm càng ít thì mèo nhìn càng sáng.

Shaded, shell, tabby: các cấp độ của golden và silver

Trong mỗi màu ánh kim lại có nhiều cấp, chia theo phần ngọn sẫm dài hay ngắn và có vằn hay không. Bảng dưới mô tả gần đúng để dễ hình dung; cách mô tả chi tiết khác nhau đôi chút giữa các hội mèo.

Cấp độNgọn sẫmNhìn tổng thểMã người bán hay dùng
ShadedPhủ khoảng một phần ba sợi lôngLưng và sườn sẫm như phủ áo choàng, bụng sángny11 (golden), ns11 (silver)
Shell, chinchillaChỉ ở chót ngọnSáng gần như toàn thân, ánh lấp lánhny12 (golden), ns12 (silver)
Tabby vằn cổ điểnVằn xoáy rõ trên nền sángHoa văn tương phản mạnhny22, ns22
Tabby vằn cá thuSọc mảnh song songNhư vằn cá thu trên nền bạc hoặc vàngny23, ns23
Tabby vằn đốmĐốm rờiNhư da báo nhỏny24, ns24

Ở mèo lông dài, cấp shell của silver thường được gọi là chinchilla, cấp shaded gọi là shaded silver. Ở mèo Anh lông ngắn, người bán Việt Nam dùng mã ny11, ns11 rất phổ biến, nhiều khi dùng ny11 cho mọi con golden dù là shell hay shaded. Hỏi lại người bán con mèo cụ thể thuộc cấp nào và đối chiếu bằng mắt sẽ tránh được hiểu lầm.

Những nét nhận diện đi kèm golden và silver

Viền mắt, môi và mũi kẻ sẫm. Mèo golden và silver chuẩn thường có viền mắt, viền môi và viền mũi sẫm như kẻ chì, làm khuôn mặt nổi bật. Đây là nét giới nhân giống gọi là kẻ mắt.

Mắt xanh lục. Ở mèo Anh lông ngắn và Ba Tư, golden và silver chuẩn thường có mắt xanh lục hoặc xanh ngọc. Một số dòng silver có mắt đồng; mỗi hội mèo quy định riêng màu mắt cho từng màu lông.

Mũi đỏ gạch viền sẫm. Mũi của mèo golden và silver kiểu màu nền đen thường có màu đỏ gạch, viền đen. Mèo màu nền xám xanh thì mũi ngả hồng xám.

Đệm chân sẫm. Đệm chân thường đen hoặc nâu sẫm ở mèo màu nền đen, xám ở mèo màu nền xám xanh. Đệm chân hồng ở một con mèo được rao golden là điểm nên hỏi lại.

Đuôi có khoanh mờ. Ở cấp shaded, đuôi và chân thường còn khoanh mờ; ở cấp shell gần như không còn. Mèo con có khoanh rõ thường sẽ mờ dần.

Golden xám xanh và silver xám xanh. Không phải mọi mèo golden đều có ngọn đen. Có mèo golden ngọn xám xanh, silver ngọn xám xanh, nhìn nhạt và lạnh hơn. Tên đầy đủ khi đó là golden xám xanh hoặc silver xám xanh, mã thường có chữ a thay cho chữ n.

Vì sao mèo con golden và silver đổi sắc trong năm đầu

Người mua golden lần đầu hay giật mình khi bé mèo hai tháng tuổi trông xỉn và có vằn, đến sáu tháng mới sáng lên, đến hơn một năm mới ổn định. Đây là diễn biến bình thường. Mèo con ánh kim thường sinh ra với lông sẫm hơn và có vằn mờ, gọi là vằn ma. Khi lông trưởng thành mọc thay lông tơ, phần gốc sáng dài ra, vằn mờ dần, màu tổng thể sáng lên.

Mèo golden con còn có thể trông xám hơn lúc trưởng thành, vì sắc vàng ở gốc lông đậm dần theo tháng. Có người tưởng mình mua nhầm silver, đến khi mèo bảy tám tháng mới thấy rõ màu vàng mơ. Ngược lại, mèo silver con có thể ngả nâu nhẹ ở vài vùng, gọi là ánh vàng hoặc ánh nâu, và với một số con thì vết ánh này còn lại khi lớn.

Vì vậy, với mèo con ánh kim, ảnh bố mẹ có giá trị hơn ảnh của chính mèo con. Hãy xin ảnh hoặc video bố mẹ chụp dưới ánh sáng ban ngày, nhìn mặt mèo bố mẹ, viền mắt và màu mắt; nếu được, xin cả ảnh những lứa trước của cặp bố mẹ ấy khi đã trưởng thành. Một trại làm màu ánh kim lâu năm thường giữ những ảnh này và sẵn lòng cho xem.

Lỗi hay gặp khi đọc golden và silver qua ảnh

Phần lớn tranh cãi giữa người mua và người bán về màu ánh kim xuất phát từ ảnh. Những lỗi dưới đây gặp rất thường xuyên.

  • Đèn vàng biến silver thành golden: ảnh chụp dưới đèn sợi đốt hoặc đèn vàng làm chân lông trắng ngả vàng. Silver dưới đèn vàng rất dễ bị rao thành golden nhạt.
  • Bộ lọc làm golden rực hơn thật: ảnh đăng mạng xã hội thường được tăng độ bão hoà, làm golden thành cam. Mèo thật sẽ dịu hơn nhiều.
  • Mèo kem bị gọi là golden: mèo kem có màu đều từ gốc tới ngọn, không có ngọn sẫm, không có viền mắt kẻ đen. Đây là màu khác hẳn.
  • Mèo xám tabby thường bị gọi là silver tabby: silver tabby có nền trắng bạc sáng và vằn đen tương phản rõ; tabby thường có nền nâu xám, chân lông không trắng.
  • Đánh giá qua một bức ảnh lúc mèo hai tháng: như phần trên đã nói, màu lúc này chưa phải màu cuối cùng.

Cách khắc phục đơn giản: xin video quay gần cửa sổ vào ban ngày, có cảnh dùng tay hoặc lược tách lông ở lưng và ở đuôi để thấy chân lông, có cận cảnh mắt và đệm chân. Người bán tử tế sẽ quay được, vì chính họ cũng cần khách hiểu đúng màu để tránh khiếu nại sau này.

Chăm lông ánh kim ở khí hậu nóng ẩm

Golden và silver không cần chế độ chăm khác hẳn các màu khác, nhưng có vài điểm làm bộ lông giữ được vẻ ánh kim. Nắng gắt kéo dài làm ngọn lông sẫm bị bạc màu, mèo silver hay ngả vàng ở lưng, golden ngả đỏ cam. Mèo nằm phơi nắng cạnh cửa kính cả buổi chiều thường bị hiện tượng này, vì vậy nên có chỗ nằm có bóng râm cạnh chỗ có nắng để mèo tự chọn.

Mèo silver dễ lộ vết ố quanh mắt, quanh miệng và ở chân hơn mèo màu sẫm, vì nền lông sáng. Lau mặt hằng ngày bằng khăn ẩm sạch là đủ cho phần lớn mèo; vết ố đỏ nâu đậm, nước mắt chảy nhiều bất thường thì nên cho mèo đi khám thú y thay vì tự tẩy. Danh mục chăm sóc theo giống của trang có bài riêng về giữ lông sáng màu.

Chải lông đều đặn giúp lông chết rụng ra ngoài, bộ lông xốp và bắt sáng tốt hơn. Mèo Anh lông ngắn golden chải một hai lần mỗi tuần, mèo lông dài chải gần như mỗi ngày. Không nên dùng sản phẩm nhuộm hay làm sáng màu lông cho mèo; vẻ ánh kim đẹp nhất vẫn là bộ lông sạch, khô, được chải tơi.

Golden và silver ở những giống mèo nào

Màu ánh kim không phải đặc quyền của mèo Anh lông ngắn. Mỗi giống có cách gọi và mức độ phổ biến riêng; bảng dưới chỉ là gợi ý tham khảo cho người mới tìm hiểu.

GiốngGoldenSilverGhi chú
Anh lông ngắn, Anh lông dàiPhổ biến, cả shaded lẫn shellPhổ biến, nhất là silver tabbyMắt xanh lục là nét đặc trưng
Ba Tư, ExoticCó, gọi golden chinchilla hoặc shaded goldenRất quen thuộc với tên chinchillaMặt tịt nên vết nước mắt dễ thấy trên nền sáng
Mèo rừng Na Uy, SiberiaCó ở một số dòngCó, silver tabby được ưaLông dày, ánh kim lộ rõ khi lông mùa lạnh mọc đủ
BengalMàu nền vàng nâu thường không gọi là goldenCó, gọi silver BengalHoa văn đốm là chính
Mèo ta, mèo laiHiếm khi có golden thậtCó mèo xám bạc nhưng ít khi là silver đúng nghĩaCần nhìn chân lông, không gọi theo cảm giác

Cùng một màu nhưng ở giống lông dài, ánh kim trông mềm và sáng hơn vì sợi lông dài làm phần gốc sáng lộ ra nhiều hơn. Khi so sánh ảnh, nên so trong cùng một giống, cùng độ tuổi, để không thất vọng vì kỳ vọng sai.

Câu hỏi thường gặp

Mèo golden và mèo silver khác nhau ở điểm nào dễ thấy nhất?

Khác nhau rõ nhất ở chân lông. Thổi nhẹ vào lông lưng: chân lông trắng bạc là silver, chân lông vàng mơ ấm là golden. Màu tổng thể nhìn qua ảnh rất dễ đánh lừa, nhất là dưới đèn vàng hay khi ảnh đã qua bộ lọc màu.

Ny11 và ny12 khác nhau thế nào?

Đây là mã màu người bán dùng cho mèo golden. Ny11 là golden shaded, ngọn lông sẫm dài hơn, lưng sẫm như phủ áo choàng. Ny12 là golden shell, chỉ có chút ngọn sẫm, nhìn sáng toàn thân. Nhiều tin rao dùng ny11 cho mọi mèo golden nên cần hỏi lại.

Mèo con golden lúc hai tháng có vằn, lớn lên có hết không?

Phần lớn mèo con ánh kim có vằn mờ lúc nhỏ và vằn nhạt dần khi lông trưởng thành mọc thay, thường rõ nhất trong khoảng sáu tháng tới hơn một năm. Mức độ còn vằn tuỳ dòng bố mẹ, nên xem ảnh bố mẹ trưởng thành là cách đoán tốt nhất.

Mèo silver bị ngả vàng ở lưng có phải bị bệnh không?

Thường không phải bệnh. Nắng chiếu nhiều, nước bọt khi mèo tự liếm và bụi bẩn đều có thể làm lông silver ngả vàng. Nếu kèm theo rụng lông thành mảng, da đỏ, gãi nhiều hay mèo mệt mỏi thì nên đưa đi khám thú y.

Mèo chinchilla có phải là một giống mèo riêng không?

Không. Chinchilla là tên gọi cấp silver shell, đôi khi cả golden shell, ở mèo lông dài như Ba Tư. Đó là tên một màu lông, không phải tên giống. Mèo được rao "chinchilla" thực chất là mèo Ba Tư hoặc mèo lông dài màu silver rất sáng.

Mèo golden có tính cách khác mèo màu khác không?

Không có bằng chứng màu golden làm mèo hiền hơn hay nghịch hơn. Tính cách phụ thuộc vào giống, dòng bố mẹ và cách mèo con được nuôi trong những tuần đầu. Khi chọn mèo, nên quan sát tính nết từng con thay vì suy từ màu lông.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138